Literatür taraması nasıl yapılır ?

Araştırmacı problemle ilgili çalışmaya başlamadan önce belirlediği konudaki diğer makaleleri ve bulguları incelemelidir. Bu inceleme sırasında konu hakkında önceden yapılmış bir çalışma olup olmadığını belirler, Diğer araştırma sonuçlarını inceleyerek bilgisini artırır ve rapor aşamasında diğer araştırmalara atıf yapma imkanı bulur. Bunun yanında çok önceden makale olarak yayınlanmış bir konuyu aynı şekilde uygulaması ve daha öncekilere atıf yapmaması durumunda fikir hırsızlığı ile suçlanabilir veya itibar kaybeder. Bu sebeple Literatür taraması araştırmanın geleceği açısından çok önemlidir.

 

Aşağıdaki durumlarda alıntı belirtmek gerekmez: [1]

  • Herkesçe bilinen, herkesçe tekrarlanan terimler.
  • Üzerinde çok konuşulmuş ve yazılmış bulgular.
  • Sözlük, ansiklopedi, el kitabı bilgilerindeki anonim yazılar.
  • Orijinalliği olmayan gözlem ve fikirler.
  • Telif hakkı koruması bitmiş eserler.
  • Kamuoyuna açık, genel bilgiler.
  • Atasözleri, deyişler.

Hukukta, yasayı bilmemek mazeret değildir, denir. Yazı metodolojisinde de benzer bir kural vardır: Eğer tevafuk değilse veya bilmeden yapılma dışında, bir eserdeki bir fikri kalıp halinde olmasa bile fikir halinde alıp aynen kullanmak ve bunu belirtmemek öncelikle etik değildir, sonralıkla intihal`e girer.[2]

Daha önceki Makale ve araştırmalara ulaşmak için Uluslararası bilim indexleri kurulmuştur. İlgili web sayfalarında arama sistemi ile araştırılacak konudaki geçmiş tüm çalışmalar toplu olarak görülebilir. Bunlardan başlıcaları: Science Citation Index (SCI) 1956`dan beri önde gelen 6400 bilim ve teknoloji dergisinde çıkmış tüm makaleler bulunur, Arts and Humanities Citation Index 1975`den beri ve Social Sciences Citation Index, 1700 farklı dergide çıkmış makaleleri barındırmaktadır.  bkz: http://scientific.thomsonreuters.com

 

[1]. Şencan 2002,  Bilimsel Yazım :586.
[2]. Karasar, N. 1994, Bilimsel Araştırma Yöntemi :192.

Bilimsel araştırma dersine başlayan genç bilim adamları için kaynak site